تکلیف به کسب دانش

من شنيدم كه هر چي كه بيشتر پرس و جو كني و بيشتر بدوني (مثلا مثل خودم) بار اعمال خودت رو سنگين تر مي كني و در صورت عمل نكردن، عقاب بيشتري مي بيني چون مي دونستي و عمل نكردي حالا درسته كه كسي براي اينكه بار اعمال خودش رو سنگين نكنه از پرس و جو در برخي موارد خودداري كنه؟ بعضي افراد هم مي گن كه هر چي بيشتر در مورد برخي موارد سوال كني بيشتر به شك مي افتي.

دوست گرامي از اينكه سوال خود را با ما در ميان گذاشتيد تشكر مي‌كنم. إن شاء الله بتوانيم راهنماي خوبي براي شما باشيم.
سوال شما در مورد نكاتي كليدي در مورد نظر اسلام در مورد علم است. اين كه اسلام به علم دعوت مي‌كند و به فراگيري آن اهتمام كامل دارد جاي شك و شبهه وجود ندارد، اما آيا ميتوان به بهانه‌ي مسئوليت آور بودن علم از آن فرار كرد؟ در اينجا نياز به توضيح وجود دارد.
بخش اول سوال شما ظاهرا در مورد وظايف و دستورات اسلام است؛ در اين جا آنها كه نمي دانند و جاهل محسوب مي‌شوند دو دسته اند: يك دسته كه نمي‌دانند و دسترسي به آموختن هم ندارند. به اينها جاهل قاصر مي‌گويند. كساني كه در ندانستن عذر دارند. با اينها تنها در حد دانسته هايشان برخورد مي‌شود.
اما يك دسته جاهل مقصرند يعني نمي‌دانند ولي نه به خاطر آنكه شرايط آموختن محيا نبوده است بلكه به جهت كوتاهي خودشان جاهل مانده‌اند. اين افراد حتي نسبت به ندانسته‌هايشان مسئول هستند. چون مي‌توانسته‌اند عالم باشند. امروزه با رشد رسانه‌ها و فراهم بودن زمينه براي كسب معلومات ديني هيچ كس معذور نيست و اگر هم فرد جاهلي پيدا بشود ، جاهل مقصّر است.
اين مطلب ، يك وظيفه شرعي است و تمامي فقها همين نظر را دارند. مسأله يازده رساله حضرت امام خميني ره چنين است: مسائلي را كه انسان غالبا به آنها احتياج دارد، واجب است ياد بگيرد. در رساله ساير مراجع نيز اين مسأله وجود دارد. بايد توجه داشته باشيد كه اين مساله تمامي عرصه‌هاي زندگي را شامل مي‌شود و كسي كه مسائل مورد نياز خود را ياد نمي‌گيرد، مرتكب گناه شده است.
بخش اول سوال شما روشن شد. ما وظيفه داريم دين خود را كه روش زندگي ما را روشن مي‌كند، ياد بگيريم. حالا اگر كسي عالم به اين احكام بود ولي عمل نكرد، گناه كار است. هر چقدر هم كه انسان بيشتر بداند و عالم بشود، البته مسئوليت بيشتري خواهد داشت. لكن اين بخش از مسئوليت بيشتر متوجه كساني است كه از جهت علم ديني كاملا به جوانب آن مسلط شده‌اند و خود راهنماي ديگران هستند. اگر به علم خود كه آن را به ديگران ياد مي‌دهند عمل نكنند، عذاب‌هايي سخت‌تر از ديگران خواهند داشت. اين عذاب‌ها به جهت عدم عمل به علم است.
البته در مورد اعتقادات نيز ما وظيفه داريم خودمان به دنبال عقايد محكم و از روي دليل و برهان باشيم. در بحثِ دانستن دين و وظايف شرعي ،‌تنها آگاهي كفايت مي‌كرد يعني همين كه مثلا وظايف مسلماني خود را و لو با پرسيدن از علما و مراجع تقليد بدانيم كافي است (يعني اينجا تقليد صحيح است) اما در مورد اعتقادات، هر كسي موظف است با توجه به معرفت و شعور علمي خود، براي خودش دليل داشته باشد. در عقايد تقليد صحيح نيست. لذا بايد عقايدمان را با داشتن دليل براي هر كدام، محكم كنيم.
شايد بخش دوم سوال شما كه گفتيد: « هر چي بيشتر در مورد برخي موارد سوال كني بيشتر به شك مي افتي» ناظر به عقايد باشد. اگر كسي بخواهد جلوي شبهات را با نپرسيدن بگيرد، عاقبت خوشي نخواهد داشت زيرا زيربناي دين را عقايد تشكيل مي‌دهد كه اگر با شبهات سست شد فرو خواهد ريخت.
اتفاقا برعكس، بايد جلوي شبهات را با پرسيدن و بعد جواب گرفتن بست. اينجا سوال كردن بسيار خوب است. اگر سوالي در مورد عقايد داريد حتما بپرسيد، آنقدر بپرسيد كه به جواب برسيد. اصلا تسامح نكنيد، خجالت هم نكشيد، كسي را بيابيد كه از مباني ديني مطلع باشد و هر سوالي داريد بپرسيد. اين كار بسيار خوب و مورد سفارش دين است. شك تنها با علم از بين مي‌رود و جهل تنها سرپوشي موقت روي جهل مي‌اندازد. پس بايد پرسيد تا آگاه شد تا جهل از بين برود.
إن شاء الله ارتباط شما با اين مركز مبارك و منشأ خيرات براي شما باشد. حتما اگر در همين مورد ابهام يا سوالي داريد بيان كنيد تا بيشتر گفتگو كنيم. در ساير موارد نيز مي‌توانيد روي هم‌فكري ما حساب كنيد.

دیدگاه ها

ارسال ديدگاه جديد

(لطفا از درج سوال در ديدگاه ها خودداري فرماييد براي طرح سوالات خود به اين آدرس مراجعه فرماييد)

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.
  • آدرس های وب و ایمیل به صورت اتوماتیک به لینک تبدیل می شوند.
  • تگ های مجاز : <a> <br> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • خطوط و پاراگرافها به صورت اتوماتیک جدا سازی می شود.
  •  

 

کد امنیتی
لطفا کد تصویری زیر را وارد نمایید (استفاده از این کد برای جلوگیری از ورود اسپم ها می باشد)
8 + 11 =
دو عدد را جمع کنید و وارد کنید . به عنوان مثال 1+3 را باید 4 وارد کنید .