شرايط قبولي اعمال

شرايط قبولي اعمال و نماز چيست؟

در پاسخ به مطلبي توجه كنيد :
در مورد نماز دو موضوع مطرح است يكي صحت نماز و ديگري قبولي ان . اصطلاح «قبولي اعمال» با «صحت اعمال» تفاوت دارد. «صحت اعمال» بيشتر مربوط به ظاهر اعمال است كه از جهت شرايط ظاهري و فيزيكي احكام شرعي رعايت شود به طور مثال نماز با وضو باشد، لباس، بدن نمازگزار پاك باشد. اما «قبولي اعمال» بيشتر مربوط به باطن اعمال و مراتب و درجات قبولي نيز بستگي به مراتب اخلاص و حضور قلب دارد. كه تشخيص آن براي ديگران مشكل است و بيشتر اختصاص به خداوند دارد. بنابراين همين مقدار كه شرايط ظاهري نماز از قبيل صحت قرائت و تلفظ كلمات و ساير احكام آن رعايت شود. نماز صحيح است و حداقل از دركات جهنم فرد نمازگزار را نجات مي دهد.

گناه نكردن و دل پاك و نوراني داشتن و اهل تقوا بودن و حضور قلب داشتن مربوط به قبولي اعمال است . بنا بر اين اگر كسي با وجود خواندن نماز اهل گناه باشد و بر ان اصرار داشته باشد و از ان توبه نكند اين گناه موجب عدم قبولي نماز مي گردد هر چند از نظر شرعي نمازش صحيح باشد و نيازي به قضا كردن نداشته باشد .
در روايات بيان شده كه گناهاني مانند غيبت و شرب خمر و زنا و منع زكات و مانند آن مانع قبولي نماز مي گردد و در مورد برخي گفته شده كه تا چهل روز از قبول نماز جلوگيري مي كند .
بنا بر اين اگر مي خواهيد نمازتان مورد قبول الهي قرار گيرد در اولين فرصت صادقانه توبه كنيد وگام در جاده بندگي بگذاريد و طعم شيرين طاعت و بندگي را بچشيد .
همانگونه كه گفته شد نماز ، غير از شرايط صحّت ، شرايط « قبول » و « كمال » هم دارد .
در آيات و روايات ، شرايطى براى قبولى اعمال و عباداتى مثل نماز بيان شده از جمله شرط اعتقادى ، شرط سياسى ، شرط اخلاقى ، شرط اقتصادى ، شرط اجتماعى ، شرط بهداشتى و . . . كه نمونه هايى از آنها از اين قرار است .
يك - شرط اعتقادى : ايمان به خدا
نداشتن ايمان ، مايه تباهى اعمال است : « وَ مَنْ يكْفُرْ بِالْإِيمانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهُ ) . 1

( كسى كه انكار كند آنچه را بايد به آن ايمان بياورد ، اعمال او تباه مى گردد »
دو - شرط سياسى : ولايت
ولايت و رهبرى صحيح و آسمانى ، همه بندگان خدا و بندگى ها و نماز و حجّ و جهاد و . . . را در مسير الهى قرار مى دهد و به آنها جهت شايسته بخشد .
در حديث از امام باقر ( عليه السلام ) است : « كُلُّ مَنْ دَانَ اللَّهَ عَزَّ وَ جَلَّ بِعِبَادَهٍ يجْهِدُ فِيهَا نَفْسَهُ وَ لَا إِمَامَ لَهُ مِنَ اللَّهِ فَسَعْيهُ غَيرُ مَقْبُول » .
2
( هر كسى كه به خدا ايمان دارد و عبادت هاى طاقت فرسا هم انجام مى دهد ولى امام لايقى از طرف خدا ندارد ، تلاشش بى فايده است . »
در حديث ديگر امام زين العابدين ( عليه السلام ) در پاسخ كسى كه پرسيد چه چيزى سبب قبولى نماز است ؟ فرمودند : « وَلَايتُنَا وَ الْبَرَاءَهُ مِنْ أَعْدَائِنَا » .
3
( ولايت ما اهل بيت ، و برائت از دشمنان ما »
بنابراين شرط قبولى نماز ، ولايت است . ولى همراهش بايد تقوا هم باشد . امام باقر ( عليه السلام ) مى فرمايد : « وَ مَا تُنَالُ وَلَايتُنَا إِلَّا بِالْعَمَلِ وَ الْوَرَعِ » .
4
( در خط رهبرى ما نيست ، مگر آنانكه اهل عمل و تقوا باشد . »
سه - شرط اخلاقى :
الف ) تقوا
داستان فرزندان آدم در قرآن آمده است . هر دو قربانى كردند . قربانى يكى پذيرفته شد و ديگرى نه . خدا مى فرمايد : « إِنَّما يتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِين » .
5
( خدا تنها از اهل تقوا مى پذيرد . »
رسول خدا ( صلى الله عليه وآله ) نيز در روايتى فرموده اند : « لَوْ صَلَّيتُمْ حَتَّى تَكُونُوا كَالْأَوْتَارِ وَ صُمْتُمْ حَتَّى تَكُونُوا كَالْحَنَايا لَمْ يقْبَلِ اللَّهُ مِنْكُمْ إِلَّا بِوَرَعٍ » .
6
( اگر آن قدر نماز بخوانيد تا همچون زه كمان شويد ، و آن قدر روزه بگيريد تا همچون كمان خم شويد ، خدا از شما قبول نمى كند ، مگر اين كه انسان با ورع باشيد . »
ب ) حضور قلب در نماز
امام باقر ( عليه السلام ) : « عَلَيكَ بِالْإِقْبَالِ عَلَى صَلَاتِكَ فَإِنَّمَا يحْسَبُ لَكَ مِنْهَا مَا أَقْبَلْتَ عَلَيه » .
7
( در نماز توجه به خدا داشته باش ، زيرا از نماز آن مقدار قبول مى شود كه تو به آن توجه دارى . »
چهار - شرط اقتصادى :
الف ) اداى حق مردم
رسيدگى به نيازمندان و اداى حقوق محرومان به درجه اى از اهميت است كه گاهى قبولى عبادت بستگى به آن دارد . پرداختن زكات ، يا داشتن درآمد مشروع ، از اين نمونه هاست .
امام رضا ( عليه السلام ) مى فرمايد : « فَمَنْ صَلَّى وَ لَمْ يزَكِّ لَمْ تُقْبَلْ مِنْهُ صَلَاتُه » .
8
( هر كس نماز بخواند ولى زكات ( و ماليات اسلامى ) نپردازد ، نمازش قبول نمى شود . »
ب ) كسب مال حلال و مباح
على ( عليه السلام ) خطاب به كميل فرمود : « يا كُمَيلُ انْظُرْ فِى مَا تُصَلِّى وَ عَلَى مَا تُصَلِّى إِنْ لَمْ يكُنْ مِنْ وَجْهِهِ وَ حِلِّهِ فَلَا قَبُولَ » .
9
( اى كميل ! نگاه كن ببين كه در چه چيز نماز مى گزارى و برروى چه چيز به نمازايستادى . اگر آن چيزى را كه براى نمازت استفاده مى كنى ، حلال و مباح نباشد ، نمازت قبول نيست . »
پنج - شرط اجتماعى : خيرخواهى نسبت به ديگران
امام صادق ( عليه السلام ) فرموده اند : « قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَ تَعَالَى إِنَّمَا أَقْبَلُ الصَّلَاهَ لِمَنْ تَوَاضَعَ لِعَظَمَتِى وَ يكُفُّ نَفْسَهُ عَنِ الشَّهَوَاتِ مِنْ أَجْلِى وَ يقْطَعُ نَهَارَهُ بِذِكْرِى وَ لَا يتَعَاظَمُ عَلَى خَلْقِى وَ يطْعِمُ الْجَائِعَ وَ يكْسُو الْعَارِى وَ يرْحَمُ الْمُصَابَ وَ يؤْوِى الْغَرِيب » .
10

( خداوند متعال فرمود : نماز كسى را مى پذيرم كه : در مقابل عظمت من خاضع باشد از خواسته هاى نفسانى به خاطر من خود را دور كند روزش را با ياد من به پايان برد بر بندگانم بزرگى نفروشد به گرسنه غذا دهد برهنه را بپوشاند به مصيبت ديده مهربانى كند غريب را پناه دهد . »
. 6 شرط خانوادگى : خوشرفتارى
آئين مقدس و متعالى اسلام ، ميان عبادت و سياست و اخلاق و اجتماع ، پيوندى منسجم ايجاد كرده است . در امور خانوادگى هم رعايت احترام و حقوق متقابل زن و شوهر را چنان مهم دانسته كه بى توجهى به آن گاهى باعث قبول نشدن نماز مى گردد . و قطع پيوندهاى زمينى ، به قطع پيوند آسمانى مى انجامد .
در اين زمينه پيامبر اسلام ( صلى الله عليه وآله ) فرموده است : « من كان له امرئه توذيه لم يقبل الله صلاتها و لاحسنهً من عملها . . . و على الرّجل مثل ذلك » .
11
( هر كس زن بد رفتار و اذيت كننده اى داشته باشد ، خداوند نماز و كارهاى نيك آن زن را نمى پذيرد . ( مرد نيز همچنين است ) »
نه تنها بد رفتارى زن با شوهر يا برعكس ، اين اثر را دارد ، حتى نگاه خشم آگين به پدر و مادر هم مانع قبول عبادت است .
امام صادق ( عليه السلام ) فرمود : « من نظر الى أبويه نظر ماقتٍ و هما ظالمان له لم يقبل الله له صلاهً » .
12
( نماز فرزندانى كه با خشم به پدر و مادر خود نگاه مى كنند قبول نمى شود . گر چه والدين ، نسبت به آنان كوتاهى و ظلمى كرده باشند . .
13

( 1 ) مائده ) 5 ( ، آيه . 5
( 2 ) الكافى ، ج 1 ، ص . 183
( 3 ) بحارالأنوار ، ج 81 ، ص . 244
( 4 ) الكافى ، ج 2 ص . 74
( 5 ) مائده ) 5 ( ، آيه . 27
( 6 ) بحارالأنوار ، ج 81 ، ص . 258
( 7 ) الكافى ، ج 3 ، ص . 299
( 8 ) وسائل الشيعه ، ج 9 ، ص . 25
( 9 ) وسائل الشيعه ، ج 5 ، ص . 119
( 10 ) بحارالأنوار ، ج 81 ، ص . 242
( 11 ) وسائل الشيعه ، ج 20 ، ص . 163
( 12 ) الكافى ، ج 2 ، ص . 349
( 13 ) محسن قرائتى ، پرتويى از اسرار نماز ، مركز فرهنگى درسهايى از قرآن ، 1387 ش ، هجدهم ، ص . 53

درباره شرايط قبولي عبادات مانند حضور قلب و غيره به سايت مراجعه و مطالعه كنيد. گزينه عبادت و بندگي. در صورتي كه سوال داشتيد دوباره مطرح كنيد. موفق باشيد. http://akhlagh.porsemani.ir/term31

دیدگاه ها

ارسال ديدگاه جديد

(لطفا از درج سوال در ديدگاه ها خودداري فرماييد براي طرح سوالات خود به اين آدرس مراجعه فرماييد)

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.
  • آدرس های وب و ایمیل به صورت اتوماتیک به لینک تبدیل می شوند.
  • تگ های مجاز : <a> <br> <em> <strong> <cite> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • خطوط و پاراگرافها به صورت اتوماتیک جدا سازی می شود.
  •  

 

کد امنیتی
لطفا کد تصویری زیر را وارد نمایید (استفاده از این کد برای جلوگیری از ورود اسپم ها می باشد)
8 + 5 =
دو عدد را جمع کنید و وارد کنید . به عنوان مثال 1+3 را باید 4 وارد کنید .
بهترين حالت نمايش استفاده از مرورگرهاي فايرفاكس و كروم مي باشد. browser.png
home.png